انواع پروتز انگشت دست

بسیاری از افراد پس از حادثه، بیماری یا صدمات کاری بخشی از انگشتان خود را از دست می دهند؛ موضوعی که محدودیت های حرکتی و عملکردی ایجاد کرده و زندگی روزانه را دشوار می کند. انواع پروتز انگشت دست برای همین نیاز طراحی شده اند تا توان حرکتی و هماهنگی دست دوباره به زندگی فرد برگردد.

در گذشته مدل های موجود بیشتر نقش پوشاننده داشتند و فقط ظاهر را بهبود می دادند، اما با پیشرفت فناوری، طراحی پروتزها دقیق تر شده و امکان انجام کارهای ظریف فراهم شده است. امروزه نمونه های الکترونیکی، مکانیکی و سیلیکونی تجربه ای نزدیک تر به حرکت طبیعی ارائه می دهند.

در این مقاله جدیدترین انواع پروتز انگشت دست، ویژگی ها، تفاوت ها و کاربردهای آنها بررسی می شود تا انتخابی آگاهانه برای افراد فراهم گردد.

معرفی انواع پروتز انگشت دست

پروتزهای انگشت بسته به نیاز فرد، سطح قطع عضو و میزان فعالیت فیزیکی در چند گروه ساخته می شوند. از مواد سیلیکونی، تیتانیوم و پلاستیک های پزشکی به کار می رود تا پروتز ظاهر طبیعی و استحکام کافی داشته باشد. طراحی ها معمولاً در سه رده قرار می گیرند: مدل های ثابت، مدل های متحرک و نسخه های عملکردی که حرکات دست را تا حد زیادی بازسازی می کنند.

هرکدام از این گروه ها برای بخشی از نیازهای حرکتی ساخته شده اند و در بازار جهانی به عنوان رایج ترین انواع پروتز انگشت دست شناخته می گردند.

· پروتزهای انگشت غیرفعال

پروتزهای انگشت غیرفعال زمانی انتخاب می شوند که فرد به بازگشت کامل حرکت نیاز ندارد و بیشتر دنبال بازیابی ظاهر طبیعی و مقداری پایداری در انجام کارهای ساده باشد. این مدل انواع پروتز انگشت دست شامل انگشتان سیلیکونی، مفصل های چند وضعیتی و نسخه های تیتانیومی می باشد که امکان خم شدن کنترل شده را فراهم می سازد.

ساختار نرم این پروتزها باعث شده در دست دادن، کارهای ساده روزانه یا گرفتن اجسام سبک مشکلی به وجود نیاید. برای افرادی که شست خود را از دست داده اند، نسخه های مخصوص شست طراحی شده که ظاهر طبیعی تر و عملکرد بهتری ارائه می دهد.

علاوه بر رنگ پوست، بافت و جزئیات نیز بر اساس دست فرد قالب گیری می شود تا تفاوتی با ظاهر واقعی نداشته باشد. با توجه به دوام سیلیکون، این دسته از انواع پروتز انگشت دست معمولاً سال ها قابل استفاده باقی می مانند.

· آَشنایی با انواع پروتز پا

در پروتزهای فیزیکی، حرکت از طریق نیروی بدن انجام می گیرد. بخش مچ دست نقش اصلی را در انتقال نیرو دارد، بنابراین فرد هنگام خم کردن یا چرخاندن مچ، قسمت های متحرک انگشت مصنوعی واکنش نشان می دهند. این گروه شامل پروتزهای مفصلی، سیستم های کابلی و مدل های وابسته به حرکت مچ می باشد.

مزیت اصلی این نوع، حس طبیعی کنترل است؛ زیرا کاربر در زمان گرفتن اجسام ارتباط واقعی با حرکت و نیرو دارد. وجود بخشی از انگشت باقی مانده نیز کنترل را بهتر می کند و باعث شده فرد حرکات دقیق تری انجام دهد. این مدل ها به عنوان یکی از کاربردی ترین انواع پروتز انگشت دست برای افرادی شناخته می شوند که فعالیت روزانه بیشتری دارند و به دوام بالا نیاز دارند.

· پروتز انگشت الکتریکی

پروتزهای الکتریکی انگشت با موتورهای کوچک تعبیه شده در هر انگشت کار کرده و حرکات ظریف مانند گرفتن خودکار، کار با تلفن یا بلند کردن اجسام کوچک را امکان پذیر می کنند. الکترودهایی که روی عضلات باقی مانده قرار می گیرند، سیگنال های عضلانی را دریافت و سرعت یا قدرت حرکت انگشت را تنظیم می نمایند.

این ویژگی ها باعث شده این نوع از پیشرفته ترین انواع پروتز انگشت دست باشد. ظاهر آنها نیز با دستکش های سیلیکونی بافت دار تکمیل تا از نظر رنگ و ریزجزئیات با پوست واقعی هماهنگ شود. این پروتزها هم کارایی بالایی دارند و هم از لحاظ ظاهری طبیعی دیده می شوند؛ بنابراین برای افرادی مناسب هستند که علاوه بر عملکرد، زیبایی دست نیز اهمیت زیادی دارد.

· پروتزهای انگشت مخصوص فعالیت های خاص

پروتزهای طراحی شده برای فعالیت های خاص، پاسخی به نیاز افرادی می باشد که فقط به یک انگشت مصنوعی معمولی راضی نیستند و کار یا سرگرمی آن ها به ابزار اختصاصی نیاز دارد.

برخلاف نسخه های استاندارد، این مدل ها بر اساس نوع فعالیت ساخته خواهند شد؛ مثلاً برای کوهنوردی، وزنه برداری، نجاری یا دوچرخه سواری کوهستان اتصالات مقاوم تر و شکل انگشت متفاوت طراحی می گردد.

چنین تجهیزاتی امکان بازگشت به کارهای دقیق و پرقدرت را فراهم می سازد و برای بسیاری از افراد، تجربه ای فراهم می سازد که پیش از آن قابل تصور نبود. این گروه بخشی از کاربردی ترین انواع پروتز انگشت دست به حساب می آید و به افراد اجازه می دهد بدون احساس محدودیت، اهداف حرفه ای یا ورزشی خود را دنبال کنند.

· پروتزهای انگشت هیبریدی یا ترکیبی

در پروتزهای هیبریدی، ویژگی های چند نوع پروتز در یک مجموعه ادغام شده تا کاربر آزادی بیشتری داشته باشد. بخش هایی از این مدل عملکردی می باشد و توانایی حرکت فراهم می آورد، در حالی که بخش های دیگر ظاهر طبیعی تری به وجود می اورند. این ترکیب باعث شده فرد بسته به نوع کار، هم کنترل حرکتی و هم هماهنگی ظاهری مناسب داشته باشد.

انعطاف پذیری طراحی هیبریدی امکان سفارشی سازی در سطح بالا ایجاد می کند؛ از تغییر زاویه مفصل گرفته تا انتخاب رنگ، جنس سطح و نوع اتصال.

کاربرانی که به دلیل شرایط شغلی یا سبک زندگی به چند قابلیت متفاوت نیاز دارند، معمولاً سراغ این مدل از انواع پروتز انگشت دست می روند. این پروتزها علاوه بر بازیابی عملکرد، به افزایش اعتمادبه نفس و توانایی انجام کارهای ظریف کمک زیادی می نمایند.

سخن پایانی

داشتن پروتز انگشت، چه برای کارهای روزمره و چه برای فعالیت های تخصصی، فرصت دوباره ای برای انجام کارهایی فراهم می سازد که قبلاً سخت یا غیرممکن شده بود. انتخاب بین مدل های مختلف ساده نیست و بررسی مزایا، محدودیت ها و کاربرد هرکدام اهمیت دارد.

فرد باید براساس نیازهای واقعی خود تصمیم بگیرد و با مشاوره تخصصی بهترین گزینه را انتخاب کند. آشنایی با انواع پروتز انگشت دست کمک کرده تصمیم دقیق تری گرفته و کیفیت زندگی فرد به طور چشمگیری بهتر شود.